Aż 30 000 zł mandatu i utrata dopłat z ARiMR. Nowe kary za wypalanie traw

W 2026 roku znacznie zaostrzyły się kary za wypalanie traw, rowów czy nieużytków. Nowa wysokość grzywny jest aż 6 razy wyższa niż dotychczasowa. Dodatkowo ARiMR może zabrać choćby całość dopłat bezpośrednich. Za co dokładnie mogą spotkać tak surowe kary? Dlaczego doszło do ich zaostrzenia?

Dlaczego wypalanie traw jest szkodliwe? Skutki dla gleby i ekosystemu

Część osób, w tym ludzie w swoich ogrodach, działkach, a czasem niestety także rolnicy wypalają trawy i zeschnięte resztki roślin. Osoby, które praktykują takie zwyczaje twierdzą, iż to ułatwia utrzymanie czystości. A niektórzy wierzą choćby w mit, iż popioły są dobrym sposobem na nawożenie gleby. Jednak eksperci podkreślają, iż wypalanie traw czy pól niesie znacznie więcej szkód niż pożytku.

– Ta niechlubna tradycja niesie za sobą tragiczne skutki, o których co roku alarmują strażacy, ekolodzy, naukowcy i instytucje rolnicze. Wciąż pokutuje całkowicie mylne przeświadczenie, iż wypalanie traw poprawia żyzność gleby i niszczy chwasty. Tymczasem wypalanie wierzchniej warstwy gleby obniża jej wartość użytkową choćby na kilkanaście lat. Wysoka temperatura niszczy roślinność, powodując degradację gleby i stanowi zagrożenie dla zwierząt. Giną dżdżownice, mrówki, biedronki oraz płazy i gady. Dym uniemożliwia również pszczołom zapylanie kwiatów – wyjaśnia Wielkopolska Izba Rolnicza.

Gdzie obowiązuje zakaz wypalania traw? Statystyki pożarów

Zgodnie z Ustawą o ochronie przyrody (z art. 124 ust 1) zabronione jest wypalanie:

• łąk,
• pastwisk,
• nieużytków,
• rowów,
• pasów przydrożnych,
• szlaków kolejowych,
• trzcinowisk i szuwarów.

Ale chociaż wypalanie traw i nieużytków jest zabronione, to co roku straż pożarna odnotowuje tysiące pożarów traw. Ich apogeum zwykle przypada na I kwartał każdego roku. Tylko w 2024 w ciągu pierwszych trzech miesięcy strażacy musieli gasić 4 225 pożarów, a w analogicznym okresie 2023 r. – 4 500 pożarów. Jednak 2025 rok był pod tym względem okropny. Tylko do 31 marca 2025 roku odnotowano aż 15 461 pożarów traw. Co grosza, w ich wyniku aż 35 osób zostało rannych a sześć osób zginęło!

Rząd zaostrza kary za wypalanie traw

Właśnie z tych powodów Ministerstwo Sprawiedliwości znacząco zaostrzyło przepisy karne dotyczące sprowadzenia niebezpieczeństwa pożaru. Nowe przepisy zostały opracowane jeszcze w połowie 2025 roku, a weszły w życie w styczniu 2026 r.

– Każde sprowadzenie niebezpieczeństwa pożaru to realne zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi, ogromne straty dla środowiska i mienia, a także niebezpieczeństwo dla strażaków i służb ratowniczych. Państwo musi reagować zdecydowanie tam, gdzie lekkomyślność lub celowe działanie narażają innych na tragedię. Dlatego wprowadzamy kary, które będą realnie odstraszać i wzmacniać bezpieczeństwo publiczne – podkreśla wiceminister sprawiedliwości Arkadiusz Myrcha.

Najważniejsze zmiany w przepisach to m.in.:

• Zwiększenie maksymalnej kary za wypalanie traw wzrosła z 5 000 do 30 000 złotych.
• Zniesiona została kara nagany.

• Podwyższenie maksymalnej wysokości mandatu karnego z 500 zł do 5 000 zł
• Podwyższenie maksymalnej wysokości mandatu karnego za popełnienie kilku wykroczeń jednym czynem – z 1 000 zł do 6 000 zł.

ARiMR też stosuje kary za wypalanie traw – obcina dopłaty bezpośrednie

Warto także przypomnieć, iż również Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa może nałożyć kary za wypalania traw czy innych gruntów rolnych. Za umyślne podpalenie ARiMR w ramach kary może obniżyć dopłaty bezpośrednie choćby o 25 proc. o ile jednak w wyniku wypalania traw dojdzie do rozległego i dotkliwego pożaru, rolnika może stracić całość dopłat bezpośrednich za dany rok.

Przeczytaj także ten artykuł: Niemal 200 mln zł na nagrody w ARiMR i KRUS. Dyrektorzy zgarniali choćby 44 tys. zł.

Źródło: Ministerstwo Sprawiedliwości, Straż Pożarna, Wielkopolska Izba Rolnicza