Czerwona strefa ASF rośnie. Kolejne gminy z ostrymi ograniczeniami

Wrześniowe ogniska afrykańskiego pomoru świń ponownie zmieniły mapę stref ASF w Polsce. Komisja Europejska rozszerzyła obszary objęte ograniczeniami, a część terenów trafiła do najbardziej restrykcyjnej strefy III, potocznie nazywanej czerwoną. Dla hodowców oznacza to przede wszystkim większe wymagania dotyczące przemieszczania świń, sprzedaży zwierząt oraz bioasekuracji.

Czerwona strefa ASF rośnie. Kolejne gminy z ostrymi ograniczeniami

Zmiana jest bezpośrednią konsekwencją nowych zakażeń potwierdzonych we wrześniu 2026 roku. Komisja Europejska wskazuje, iż pojawienie się ASF zarówno w stadach świń, jak i w populacji dzików zwiększyło ryzyko dalszego rozprzestrzeniania choroby i wymusiło ponowne wyznaczenie granic stref.

Ognisko u świń przesunęło granicę czerwonej strefy

Najpoważniejsze zmiany dotyczą województwa lubelskiego. We wrześniu ASF został tam wykryty w stadzie świń znajdującym się na terenie wcześniej zaliczanym do strefy II.

Komisja Europejska uznała, iż pojawienie się choroby u świń oznacza wzrost zagrożenia epizootycznego, dlatego część tego obszaru została przesunięta do strefy III. Wraz z tym zmieniono również granice sąsiednich obszarów objętych ograniczeniami.

Obecnie do czerwonej strefy w województwie lubelskim należą m.in. tereny w powiatach hrubieszowskim, tomaszowskim i zamojskim. W wykazie znalazły się m.in. gminy Rachanie i Łaszczów, a także wybrane miejscowości w gminach Tyszowce, Jarczów, Tomaszów Lubelski, Telatyn, Krynice, Mircze, Werbkowice i Komarów-Osada.

Strefa III nie tylko na Lubelszczyźnie

Czerwona strefa ASF obejmuje w tej chwili również fragmenty innych województw.

W województwie kujawsko-pomorskim znajdują się w niej m.in. części gmin położonych w powiatach grudziądzkim, chełmińskim, świeckim, wąbrzeskim i golubsko-dobrzyńskim. Strefą III objęte jest także miasto Golub-Dobrzyń oraz fragmenty gmin Golub-Dobrzyń, Radomin, Ciechocin i Kowalewo Pomorskie.

Ograniczenia obowiązują także na części terenów województw zachodniopomorskiego, pomorskiego i lubuskiego. W praktyce mapa stref jest bardzo szczegółowa – w wielu przypadkach obejmuje jedynie konkretne miejscowości lub części gmin wyznaczone drogami i granicami administracyjnymi.

Nowe zakażenia także u dzików

Wrześniowe przypadki ASF nie ograniczyły się do gospodarstw.

W województwie kujawsko-pomorskim potwierdzono zakażenie u dzika na terenie należącym wcześniej do strefy I. Komisja Europejska zdecydowała więc o przesunięciu części tego obszaru do strefy II.

Podobna sytuacja wystąpiła na Podkarpaciu, gdzie przypadek ASF u dzika wykryto w pobliżu granicy strefy I. Również tam konieczne było rozszerzenie obszaru II.

To pokazuje, iż wrześniowe zmiany regionalizacji nie dotyczą wyłącznie czerwonej strefy. Równocześnie przesuwane są granice stref I i II, jeżeli sytuacja epidemiologiczna wskazuje na większe ryzyko rozprzestrzenienia wirusa.

Co oznacza czerwona strefa dla hodowcy?

Strefa III jest obszarem objętym najsurowszym reżimem sanitarnym związanym z ASF.

Dla producentów trzody chlewnej najważniejsze znaczenie mają ograniczenia dotyczące przemieszczania świń. Wywóz zwierząt z gospodarstwa oraz ich transport do innych gospodarstw lub rzeźni może wymagać spełnienia dodatkowych warunków weterynaryjnych, badań i zgód.

Większe znaczenie ma także przestrzeganie zasad bioasekuracji. W praktyce oznacza to m.in. konieczność ograniczenia możliwości wniesienia wirusa do chlewni poprzez ludzi, pojazdy, sprzęt, paszę czy kontakt ze środowiskiem, w którym występują zakażone dziki.

Dla gospodarstwa wejście do strefy III może więc oznaczać nie tylko więcej formalności, ale również trudniejszą sprzedaż świń i potencjalnie większą presję na ceny skupu.

ASF przez cały czas zmienia mapę Polski

Komisja Europejska podkreśla, iż sytuacja epidemiologiczna związana z ASF pozostaje dynamiczna, dlatego granice obszarów objętych ograniczeniami są regularnie aktualizowane. Przy ich wyznaczaniu brane są pod uwagę zarówno nowe ogniska, jak i sytuacja w sąsiednich regionach.

Dla hodowców oznacza to konieczność regularnego sprawdzania aktualnej regionalizacji. Sam fakt, iż gospodarstwo jeszcze kilka tygodni wcześniej znajdowało się poza strefą III, nie oznacza, iż przez cały czas obowiązują w nim te same zasady.

Wrześniowe ogniska ponownie pokazały, iż pojedynczy przypadek ASF może w krótkim czasie wpłynąć na funkcjonowanie wielu gospodarstw w całym regionie. Im bliżej zakażenia znajduje się chlewnia, tym większe ryzyko, iż zostanie objęta dodatkowymi ograniczeniami.