Czyste Powietrze po nowemu. Od 20 lipca wyższe dotacje i łatwiejszy dostęp do programu

Od 20 lipca 2026 r. zaczną obowiązywać kolejne zmiany w programie Czyste Powietrze. Nowe zasady mają ułatwić dostęp do dofinansowania części właścicieli domów, podnieść maksymalne kwoty wsparcia na termomodernizację oraz wydłużyć czas na wykonanie inwestycji finansowanych z zaliczki.

Czyste Powietrze po nowemu. Od 20 lipca wyższe dotacje i łatwiejszy dostęp do programu. Fot. NFOŚiGW

Zmiany obejmą zarówno osoby, które dopiero planują złożenie wniosku, jak i część beneficjentów posiadających już podpisane umowy.

Wyższe wsparcie i więcej czasu w inwestycję

Najważniejsze modyfikacje dotyczą pięciu obszarów. Od 20 lipca łatwiej będzie spełnić warunek dotyczący okresu posiadania nieruchomości. Wzrosną również limity dotacji na wybrane prace termomodernizacyjne, a beneficjenci korzystający z prefinansowania otrzymają więcej czasu w zakończenie robót.

Zmiany obejmują także uproszczenie zasad potwierdzania wykonanych prac oraz stopniowe ograniczenie wsparcia dla najmniej efektywnych elektrycznych źródeł ogrzewania.

– Nie poprzestajemy na reformie z ubiegłego roku, ale konsekwentnie rozwijamy i zmieniamy program. Odpowiadamy na zgłaszane potrzeby mieszkańców oraz gmin i dlatego wprowadzamy od 20 lipca zmiany, które ułatwią dostęp do wsparcia. Priorytetem pozostaje dla nas bezpieczeństwo beneficjentów i jakość wykonywanych prac, tak by program rzeczywiście przyczyniał się do podnoszenia jakości życia i nie narażał na wysokie rachunki – mówi Dorota Zawadzka-Stępniak, Prezes Zarządu NFOŚiGW.

Nie zawsze trzeba będzie być właścicielem od trzech lat

Jedną z najważniejszych zmian jest rozszerzenie wyjątków od zasady, zgodnie z którą nieruchomość trzeba posiadać przez co najmniej trzy lata przed złożeniem wniosku.

Z programu będą mogły skorzystać również osoby, które nabyły nieruchomość przez zasiedzenie. Nowe wyjątki obejmą także właścicieli i współwłaścicieli posiadających nieruchomość od co najmniej roku, o ile nabyli minimum 50 proc. udziałów w drodze zakupu lub darowizny od rodziców albo dziadków.

Zmiana ma ułatwić dostęp do wsparcia m.in. osobom, które niedawno przejęły starszy dom wymagający pilnej modernizacji.

Dotacja na ocieplenie i okna wzrośnie o 10 procent

Od 20 lipca o 10 proc. wzrosną maksymalne jednostkowe kwoty dotacji na wybrane elementy termomodernizacji. Podwyżka obejmie ocieplenie ścian i innych przegród budowlanych, wymianę okien, drzwi zewnętrznych oraz bram garażowych.

W najwyższym poziomie dofinansowania nowe limity wyniosą m.in.:

• do 275 zł za metr kwadratowy ocieplenia ścian,
• do 1320 zł za metr kwadratowy stolarki okiennej,
• do 2750 zł za metr kwadratowy stolarki drzwiowej.

Analogicznie zwiększone zostaną maksymalne stawki w podstawowym i podwyższonym poziomie dofinansowania.

NFOŚiGW wyjaśnia, iż podwyżkę poprzedziła analiza danych GUS, ofert rynkowych oraz rzeczywistych kosztów wynikających ze złożonych i wypłaconych wniosków o płatność.

Zaliczka do rozliczenia w 180 dni

Duże znaczenie dla beneficjentów korzystających z prefinansowania będzie miało wydłużenie czasu w realizację prac objętych zaliczką.

Dotychczas termin wynosił 120 dni. Od 20 lipca zostanie wydłużony do 180 dni.

Z rozwiązania będą mogli skorzystać także beneficjenci posiadający już podpisane umowy w naborze prowadzonym od 31 marca 2025 r. W takim przypadku konieczna będzie jednak zmiana zawartej umowy.

Dodatkowe dwa miesiące mają ograniczyć ryzyko problemów wynikających z opóźnień wykonawców, trudności z dostawami materiałów lub konieczności przeprowadzenia bardziej rozbudowanych prac.

Więcej osób będzie mogło potwierdzać wykonanie robót

Uproszczone zostaną również zasady dokumentowania wykonania inwestycji.

Dokumenty potwierdzające trwałe odłączenie starego źródła ciepła oraz dostosowanie przewodów kominowych będą mogli wystawiać nie tylko mistrzowie kominiarscy. Uprawnienie otrzymają także osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane.

Zmiana ma przyspieszyć rozliczanie inwestycji i ułatwić beneficjentom uzyskanie wymaganej dokumentacji.

Koniec dotacji na część ogrzewania elektrycznego

Po zakończeniu okresu przejściowego, czyli po 2026 r., program nie będzie już wspierał ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła.

Oznacza to, iż dotacje będą koncentrowane na urządzeniach o wyższej efektywności energetycznej i lepszych parametrach ekologicznych.

W praktyce osoby planujące montaż zwykłych elektrycznych systemów grzewczych powinny uwzględnić, iż po zakończeniu 2026 r. takie rozwiązania nie będą objęte pomocą.

Roboczy wniosek będzie można przygotować z operatorem

Pakiet zmian przewiduje także możliwość przygotowywania przez beneficjentów korzystających z pomocy operatorów roboczych wersji wniosków w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie.

Doprecyzowane zostaną również zasady udzielania pomocy na urządzenia znajdujące się na liście ZUM w dniu wystawienia faktury zaliczkowej.

Lista Zielonych Urządzeń i Materiałów ma zabezpieczać beneficjentów przed zakupem urządzeń niespełniających wymagań programu.

Reforma z 2025 roku pozostaje w mocy

Nowe ułatwienia nie oznaczają wycofania zasad wprowadzonych podczas reformy programu obowiązującej od 31 marca 2025 r.

Nadal wymagane będą m.in. audyt energetyczny i świadectwo charakterystyki energetycznej. Utrzymany zostanie system operatorów, limity kosztów kwalifikowanych oraz zasada „jeden beneficjent – jeden budynek”.

Bez zmian pozostanie również brak dofinansowania do kotłów gazowych, dotychczasowe kryteria dochodowe i poziomy wsparcia.

– Widzimy, iż duża reforma programu wprowadzona w ubiegłym roku efektywnie ograniczyła nadużycia i podniosła jakość dofinansowanych inwestycji. Teraz, po szerokich konsultacjach społecznych, wprowadzamy pakiet ułatwień. Pamiętajmy, iż Czyste Powietrze to nie tylko statystyki, tylko realne inwestycje na lata, zaś bezpieczeństwo beneficjentów to fundament naszego programu – mówi Robert Gajda, Zastępca Prezesa Zarządu NFOŚiGW.

– Jednocześnie pracujemy nad kolejnymi rozwiązaniami, takimi jak bon na audyt energetyczny, który zostanie poddany dodatkowym, szczegółowym konsultacjom z samorządami, naszymi partnerami w programie – dodaje.

Prawie milion podpisanych umów

Program Czyste Powietrze działa od 2018 r. i pozostaje największym w Polsce systemem wsparcia termomodernizacji domów jednorodzinnych.

Dotychczas zawarto 971 tys. umów o dofinansowanie, a ponad 645 tys. inwestycji zostało zakończonych. Łączna wartość wypłaconego wsparcia wyniosła prawie 22 mld zł, przy czym ponad połowę tej kwoty wypłacono w ciągu ostatnich dwóch lat.

W naborze prowadzonym według zasad obowiązujących od 31 marca 2025 r. złożono 70 tys. wniosków i podpisano 53 tys. umów o łącznej wartości 3,3 mld zł.

Budżet obecnej odsłony programu wynosi 10 mld zł i jest finansowany z Funduszu Modernizacyjnego.

Tysiące punktów pomocy w gminach

Program jest realizowany przy współpracy z samorządami. W całym kraju działa ponad 2 tys. punktów konsultacyjno-informacyjnych oraz ponad 1,4 tys. gmin pełniących funkcję operatorów.

Około 44 proc. nowych wniosków składanych jest przy udziale gmin.

Do tej pory dzięki programowi wymieniono ponad 603 tys. nieefektywnych źródeł ciepła, określanych jako kopciuchy. NFOŚiGW zapowiada dalsze rozwijanie programu, ale jednocześnie podkreśla, iż kolejne ułatwienia nie mogą odbywać się kosztem jakości robót i bezpieczeństwa właścicieli domów.