Przyszłość unijnych opłat za emisję CO2 ponownie staje pod znakiem zapytania. W Parlamencie Europejskim rozpoczyna się batalia o zmianę przepisów dotyczących systemu ETS, a polscy europosłowie chcą zatrzymać wprowadzenie ETS2. Na stole leżą dwa rozwiązania: przesunięcie nowych obciążeń aż do 2031 roku lub całkowita rezygnacja z systemu. Stawka jest wysoka, ponieważ nowe regulacje mogą przełożyć się na koszty ogrzewania, paliw i transportu, a pośrednio również na wydatki ponoszone przez rolników.
ETS2 do kosza? Polscy europosłowie walczą o zablokowanie unijnych przepisów. Fot.: wygenerowane przez AIBruksela zasypana poprawkami. Ponad 4 tysiące propozycji zmian
Unijna polityka klimatyczna znalazła się w centrum kolejnego sporu. Reforma systemu handlu uprawnieniami do emisji CO2 wywołała ogromne zainteresowanie eurodeputowanych, którzy zgłosili 4247 poprawek.
Najwięcej, bo 3181 propozycji, trafiło do komisji środowiska Parlamentu Europejskiego. Kolejne 1066 zgłoszono w komisji przemysłu, badań naukowych i energii (ITRE).
Ponad 100 poprawek pochodzi od polskich europosłów. Ich działania koncentrują się przede wszystkim na ograniczeniu lub wyeliminowaniu nowych kosztów wynikających z rozszerzenia unijnego systemu handlu emisjami.
Tak duża liczba propozycji pokazuje, jak poważne rozbieżności występują między państwami i ugrupowaniami politycznymi w kwestii przyszłości europejskiej polityki klimatycznej.
ETS2 dopiero od 2031 roku? Polska zabiega o trzyletnie opóźnienie
Najważniejszym postulatem polskich europosłów KO i PSL jest przesunięcie uruchomienia ETS2 z 2028 na 2031 rok.
To oznaczałoby trzy dodatkowe lata bez nowych obciążeń związanych z tym systemem.
Polscy parlamentarzyści zgłosili również propozycję całkowitego usunięcia ETS2 z unijnych regulacji. Priorytetem negocjacji pozostaje jednak uzyskanie poparcia dla odroczenia.
W tym celu prowadzone są rozmowy z przedstawicielami innych państw, w tym Niemiec, Włoch i Hiszpanii.
Według europosła Andrzeja Halickiego pomysł przesunięcia ETS2 zyskał już poparcie 11 delegacji krajowych Europejskiej Partii Ludowej, reprezentujących około 96 europosłów.
Nie oznacza to jeszcze większości gwarantującej przyjęcie zmian, ale daje polskim przedstawicielom podstawy do dalszych negocjacji. RMF24
PiS chce dalej idących zmian. W grze likwidacja całego ETS
Jeszcze bardziej zdecydowane propozycje przedstawili europosłowie Prawa i Sprawiedliwości.
Oprócz wykreślenia przepisów wprowadzających ETS2 postulują oni całkowite zniesienie unijnego systemu handlu emisjami od 2028 roku.
Oznaczałoby to rezygnację nie tylko z planowanego ETS2, ale również z obecnego ETS1, który obejmuje m.in. energetykę i część przemysłu.
To znacznie dalej idący scenariusz niż samo przesunięcie nowych opłat o kilka lat.
Co ETS2 oznacza dla rolników i mieszkańców wsi?
Wprowadzenie ETS2 ma szczególne znaczenie dla gospodarstw domowych, transportu oraz przedsiębiorstw korzystających z paliw kopalnych.
Nowy system obejmie emisje związane ze spalaniem paliw w budynkach i transporcie drogowym. Obowiązek rozliczania emisji będzie spoczywał zasadniczo na dostawcach paliw, jednak koszty zakupu uprawnień mogą zostać przeniesione na odbiorców końcowych.
Dla mieszkańców obszarów wiejskich może to oznaczać wyższe wydatki na ogrzewanie domów węglem, gazem czy olejem opałowym, a także na benzynę i olej napędowy.
W przypadku rolnictwa sytuacja jest bardziej złożona. ETS2 nie oznacza automatycznego objęcia wszystkich prac polowych i całego paliwa rolniczego nowymi opłatami. Zakres systemu zależy od przeznaczenia paliwa i odpowiednich przepisów.
Nie zmienia to faktu, iż wzrost kosztów transportu drogowego, usług logistycznych czy ogrzewania budynków może pośrednio wpłynąć na wydatki gospodarstw rolnych.
Szczególnie istotne będzie to dla producentów uzależnionych od regularnych dostaw surowców oraz transportu płodów rolnych do punktów skupu i zakładów przetwórczych.
19 listopada pierwsze ważne głosowanie
Najbliższy czwartek, 19 listopada 2026 roku, może pokazać, czy polskie postulaty mają szansę uzyskać szersze poparcie.
Tego dnia komisja ITRE ma głosować nad opinią dotyczącą reformy ETS. Polscy europosłowie liczą, iż uda się przeforsować poprawkę przewidującą przesunięcie ETS2 do 2031 roku.
Rozpatrywane są także mniej radykalne rozwiązania. Jednym z nich jest opóźnienie systemu o rok. Innym wariantem pozostaje wprowadzenie mechanizmu ponownej oceny ETS2 przez Komisję Europejską, choć formalna poprawka w tej sprawie nie została jeszcze zgłoszona.
Wynik czwartkowego głosowania nie przesądzi o ostatecznym losie ETS2, ale będzie ważnym sygnałem przed dalszymi negocjacjami.
Grudzień zdecyduje o kierunku zmian
Kolejnym istotnym terminem będzie 1 grudnia 2026 roku, kiedy zaplanowano głosowanie w komisji środowiska Parlamentu Europejskiego.
Następnie eurodeputowani mają wypracować stanowisko całego Parlamentu, a państwa członkowskie planują uzgodnienie własnego podejścia 11 grudnia.
Dopiero późniejsze negocjacje między instytucjami unijnymi pozwolą określić ostateczny kształt reformy.
Na obecnym etapie nie ma więc decyzji ani o likwidacji ETS2, ani o jego przesunięciu do 2031 roku.
Najbliższe tygodnie pokażą, czy Polska zdoła zbudować większość zdolną zmienić harmonogram unijnej polityki klimatycznej. Dla gospodarstw domowych i przedsiębiorców będzie to jedna z ważniejszych decyzji wpływających na przyszłe koszty energii, ogrzewania i transportu.

5 godzin temu














