Eurobarometr – rolnictwo w centrum uwagi obywateli UE, ale rynek pod presją kosztów

Zdjęcie: Eurobarometr - rolnictwo

Eurobarometr – rolnictwo: Komisja Europejska opublikowała wyniki najnowszego badania Eurobarometru (IP/26/1938), z których wyłania się jasny przekaz: społeczeństwa państw członkowskich zdecydowanie dostrzegają strategiczną rolę producentów żywności. Wyniki ankiet dają silny mandat społeczny dla sektora rolnego, jednak zderzenie tych deklaracji z bieżącym bilansem opłacalności produkcji wskazuje, jak duży dystans dzieli nastroje społeczne od realiów ekonomicznych w gospodarstwach.

Z opublikowanego w drugiej połowie września 2026 r. badania Special Eurobarometer 577 (przeprowadzonego na próbie ponad 26 tysięcy respondentów we wszystkich 27 krajach UE) wynika, iż w relacji eurobarometr – rolnictwo obszary wiejskie stawiane są wśród kluczowych priorytetów Wspólnoty. Aż 95% obywateli uważa ten sektor za fundament przyszłości Europy, 93% ankietowanych podkreśla priorytetowe znaczenie zapewnienia ciągłości i stabilności dostaw żywności, a ponad połowa wprost wskazuje, iż głównym celem Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) powinno być zapewnienie rolnikom godziwego poziomu życia.

Mimo tak wysokiego poziomu akceptacji społecznej, sytuacja ekonomiczna na rynku rolnym pozostaje skomplikowana.

Deklaracje konsumentów a decyzje przy sklepowej półce

Choć społeczeństwa Europy deklarują zrozumienie dla trudu pracy na roli, rynkowa codzienność weryfikuje te postawy. Presja inflacyjna z ostatnich lat przyzwyczaiła konsumentów do szukania oszczędności. W efekcie, mimo iż w badaniach około 90% respondentów opowiada się za wspieraniem lokalnej żywności i wysokimi standardami środowiskowymi, przy półce sklepowej wciąż decydujące bywa kryterium ceny.

Dla producentów rolnych oznacza to wyzwanie: z jednej strony rosną oczekiwania społeczne i wymogi stawiane przez Unię Europejską, z drugiej – rynek detaliczny wciąż w dużej mierze premiuje tanią żywność masową, często pochodzącą z importu z państw trzecich, gdzie zasady produkcyjne są mniej rygorystyczne.

Rynek surowców: Ceny płodów rolnych nie nadążają za skokiem kosztów produkcji

Samo poparcie społeczne nie przekłada się automatycznie na poprawę opłacalności. Podstawowym problemem sektora pozostaje nieadekwatność cen skupu większości płodów rolnych w stosunku do nakładów, jakie rolnicy muszą ponieść na ich wytworzenie:

• Sierpniowe korekty cenowe: Na przełomie lata na rynkach surowców rolnych (np. zboża) zaobserwowano pewne odbicie cenowe i stawki wyższe niż w analogicznym okresie ubiegłego roku. Zarówno w produkcji roślinnej, jak i w niektórych gałęziach produkcji zwierzęcej, wzrosty te miały jednak charakter wyłącznie lokalny i niewystarczający.
• Drastyczny skok kosztów zewnętrznych: Niestety, wyższe stawki oferowane w skupach nie wyrównują bilansu opłacalności. Wszystko przez gwałtowny, skokowy wzrost cen ropy naftowej na rynkach światowych oraz idący w ślad za nim ponowny wzrost cen nawozów sztucznych, środków ochrony roślin, energii i usług.
• Rosnąca nożyce cenowa: Zjawisko rozwierania się nożyc cenowych – czyli szybszego wzrostu cen środków produkcji niż cen sprzedawanych surowców rolnych – zacieśnia marże gospodarstw do niebezpiecznych poziomów, stawiając pod znakiem zapytania płynność finansową wielu producentów.

Raport eurobarometr – rolnictwo jako karta przetargowa w Brukseli

Wyniki pokazujące, jak w zestawieniu eurobarometr – rolnictwo zyskuje uznanie obywateli, stanowią przede wszystkim mocną kartę przetargową w rękach organizacji rolniczych i decydentów.

Mając za sobą jednoznaczne poparcie 95% obywateli UE, branża ma pełne prawo wymagać od regulatorów w Brukseli i Warszawie rozwiązań chroniących opłacalność: od wyrównywania warunków konkurencji z importem spoza Unii, przez stabilizację rynku energii i nawozów, aż po mądre kształtowanie budżetu WPR.

Społeczeństwa państw unijnych rozumieją, iż bez rolników nie ma bezpieczeństwa żywnościowego. Teraz czas na to, by to zrozumienie przełożyło się na realne mechanizmy rynkowe wspierające opłacalność w gospodarstwach.

Źródło: Opracowanie Agro Profil na podstawie badania Komisji Europejskiej Special Eurobarometer 577 („Europeans, agriculture and the CAP”, wrzesień 2026 r.)