Jesienna ochrona jęczmienia z dodatkowym narzędziem. Jest zgoda na Karate Zeon 050 CS

Ministerstwo Rolnictwa po raz kolejny wydało czasowe zezwolenie na stosowanie preparatu Karate Zeon 050 CS w jęczmieniu ozimym przeciwko mszycom przenoszącym wirusy. Zgoda obowiązuje od 15 września do 30 listopada 2026 r. i obejmuje cały kraj. To istotna decyzja przed jesiennym okresem ochrony ozimin, ponieważ mszyce są jednym z głównych wektorów wirusa żółtej karłowatości jęczmienia.

Jesienna ochrona jęczmienia z dodatkowym narzędziem. Jest zgoda na Karate Zeon 050 CS

Decyzja została wydana na wniosek Polskiego Związku Producentów Roślin Zbożowych. PZPRZ od kilku lat zabiega o takie czasowe rozszerzenie możliwości stosowania preparatu, ponieważ jego podstawowa rejestracja nie obejmuje zwalczania mszyc w jęczmieniu ozimym. Tegoroczne zezwolenie MRiRW nr R/j-4/2026 wydano 28 sierpnia 2026 r.

Mszyce są groźne nie tylko dlatego, iż żerują na roślinach

Problem z mszycami w jęczmieniu ozimym nie sprowadza się wyłącznie do bezpośredniego wysysania soków z młodych roślin. Znacznie poważniejsze zagrożenie wynika z ich roli jako wektorów wirusów.

W uzasadnieniu decyzji MRiRW wskazano, iż największe znaczenie gospodarcze ma przenoszenie przez mszyce patogenów wirusowych, przede wszystkim kompleksu wirusów żółtej karłowatości zbóż – BYDV. Choroby te od lat powodują straty w uprawach zbóż ozimych. Resort zwraca również uwagę na występowanie w Polsce wirusa jęczmienia G, który bywa stwierdzany także w infekcjach mieszanych z BYDV.

To właśnie dlatego jesienna ochrona młodego jęczmienia może mieć najważniejsze znaczenie. o ile mszyce pojawią się już na wczesnym etapie rozwoju plantacji, mogą bardzo gwałtownie przenosić wirusy pomiędzy roślinami.

Karate Zeon 050 CS tylko w określonym terminie

Tegoroczna derogacja obowiązuje od 15 września do 30 listopada 2026 r. Po tej dacie preparatu nie będzie można stosować w jęczmieniu ozimym przeciwko mszycom w ramach tego zezwolenia. Środek może być używany na terenie całego kraju.

MRiRW przewiduje możliwość zastosowania preparatu na powierzchni do 350 tys. ha jęczmienia ozimego. Maksymalna ilość środka, która może zostać wprowadzona do obrotu i zastosowana w ramach czasowego pozwolenia, wynosi 35 tys. litrów.

Jak stosować Karate Zeon 050 CS w jęczmieniu ozimym?

Warunki określone w zezwoleniu są precyzyjne. Preparat może być stosowany przeciwko mszycom będącym wektorami wirusa żółtej karłowatości jęczmienia.

Najważniejsze parametry zabiegu to:

• maksymalna dawka jednorazowa: 0,1 l/ha,
• zalecana dawka: 0,075–0,1 l/ha,
• termin stosowania: od fazy szpilkowania do końca krzewienia, czyli BBCH 10–29,
• maksymalnie 2 zabiegi w sezonie,
• odstęp pomiędzy zabiegami: co najmniej 10–14 dni,
• zalecana ilość wody: 300–400 l/ha,
• opryskiwanie średniokropliste.

Preparat zawiera lambda-cyhalotrynę w stężeniu 50 g/l i zgodnie z etykietą przeznaczony jest do stosowania przez użytkowników profesjonalnych.

Dlaczego derogacja jest potrzebna co roku?

Karate Zeon 050 CS posiada stałe zezwolenie MRiRW, jednak jego podstawowy zakres stosowania nie obejmuje jesiennego zwalczania mszyc w jęczmieniu ozimym. Z tego powodu konieczne jest wydawanie czasowej zgody na podstawie art. 53 unijnego rozporządzenia nr 1107/2009.

PZPRZ wskazywał przy tym na narastające zagrożenie ze strony mszyc oraz wydłużający się okres ich aktywności. W uzasadnieniu decyzji zwrócono uwagę, iż presja tych szkodników może rosnąć wraz ze zmianami warunków pogodowych i klimatycznych.

Problemem pozostaje również ograniczony wachlarz dostępnych rozwiązań do jesiennego zwalczania mszyc. Już w poprzednich sezonach IOR-PIB wskazywał, iż ochrona jęczmienia ozimego jest utrudniona ze względu na niewielką liczbę dostępnych substancji czynnych, co dodatkowo zwiększa ryzyko rozwoju odporności szkodników.

Wcześniejsza likwidacja plantacji? Trzeba odczekać 30 dni

Zezwolenie określa również zasady następstwa roślin. o ile plantacja jęczmienia ozimego zostanie zlikwidowana wcześniej, kolejne rośliny można wysiać lub posadzić najwcześniej po 30 dniach od ostatniego zabiegu Karate Zeon 050 CS.

Dla rolników uprawiających jęczmień ozimy tegoroczna zgoda oznacza więc dostęp do kolejnego narzędzia ochrony w okresie, kiedy presja mszyc może decydować nie tylko o kondycji młodych roślin jesienią, ale również o zdrowotności plantacji i jej potencjale plonowania w kolejnym sezonie.