Kredyt czy gotówka? Tak Polacy kupują mieszkania

2 godzin temu

Młodsi kupujący finansują mieszkania głównie kredytem, starsi – gotówką. Z danych Otodom wynika, iż 55 proc. osób do 35. roku życia korzysta z kredytu hipotecznego, podczas gdy w grupie 35+ aż 58 proc. transakcji realizowanych jest ze środków własnych. Obie grupy konkurują o podobne mieszkania, a sposób finansowania coraz częściej decyduje o powodzeniu transakcji.

Wiek wyznacza sposób finansowania

Różnice między grupami wiekowymi są wyraźne. Wśród osób do 35. roku życia tylko co trzecia może pozwolić sobie na zakup mieszkania głównie za gotówkę, a około 16 proc. korzysta z modelu mieszanego – częściowo z własnych środków, częściowo z kredytu.

Dla większości młodszych nabywców kredyt hipoteczny jest podstawowym sposobem finansowania zakupu. Sytuacja zmienia się po 35. roku życia.

– W tej grupie kredyt jako główne źródło finansowania zakupu deklaruje już tylko 25 proc. nabywców, czyli o 30 p.p. mniej niż wśród osób poniżej 35. roku życia. Jednocześnie niemal 6 na 10 transakcji ma charakter zdecydowanie gotówkowy – mówi Paweł Jarząbek, menedżer ds. badań rynku i analiz Otodom.

Dlaczego starsi częściej płacą gotówką?

Jest kilka przyczyn tej zmiany. Osoby po 35. roku życia zwyczajnie miały więcej czasu w zgromadzenie kapitału. Dla wielu z nich nie jest to pierwsza transakcja, a zakup kolejnego mieszkania bywa pokrywany ze sprzedaży poprzedniego lokalu. To naturalnie zwiększa udział gotówki w finansowaniu.

– Po trzecie, znaczenie może mieć także samo nastawienie do zadłużenia. W obecnych realiach o dostępności mieszkania decydują nie tylko cena czy zdolność kredytowa, ale przede wszystkim możliwość nabycia lokalu bez wsparcia lub z ograniczonym udziałem banku. To właśnie ona staje się dziś najsilniejszą kartą przetargową w rękach kupującego – tłumaczy Paweł Jarząbek.

Dane pokazują też, iż kredyt hipoteczny wiąże się nie tylko z obciążeniem finansowym, ale również psychicznym. Aż 70 proc. respondentów wskazuje, iż zobowiązanie wobec banku negatywnie wpływa na komfort życia.

Te same mieszkania, różne możliwości

Mimo różnic w finansowaniu obie grupy celują w bardzo podobne nieruchomości. Średni metraż poszukiwanych mieszkań wynosi około 54 m². wśród osób młodszych i 55 m². w grupie 35+. Najczęściej wybierane są mieszkania dwu- i trzypokojowe.

Oznacza to, iż kupujący konkurują o te same oferty, przede wszystkim na rynku wtórnym.

– To o tyle istotne, iż uwaga obu grup koncentruje się przede wszystkim na mieszkaniach z drugiej ręki. Ten skumulowany popyt sprawia, iż na rynku wtórnym, na którym decyzje podejmują indywidualni sprzedający, forma finansowania zyskuje fundamentalne znaczenie. Gotówka oznacza szybkość i większą pewność transakcji, podczas gdy procedura kredytowa wiąże się z czasem i spełnieniem dodatkowych warunków. Przy zbliżonej cenie to właśnie ta różnica często przesądza o wyborze oferty – mówi Paweł Jarząbek.

Gdzie gotówka dominuje najbardziej?

Sposób finansowania różni się także w zależności od miasta. Wśród osób do 35. roku życia zakup za gotówkę najczęściej deklarują mieszkańcy Katowic (44 proc.) i Wrocławia (38 proc.).

W grupie 35+ zdecydowanie wyróżniają się Katowice, gdzie aż 72 proc. transakcji realizowanych jest ze środków własnych. W Łodzi odsetek ten wynosi 67 proc.

Duże różnice między grupami wiekowymi widać też w Trójmieście. Udział transakcji gotówkowych wynosi tam 60 proc. w grupie 35+ wobec zaledwie 17 proc. wśród młodszych nabywców.

– W Trójmieście różnica w udziale transakcji opartych na środkach własnych (gotówce) wynosi aż 43 p.p. (60 proc. w grupie 35+ wobec 17 proc. do 35 lat). W efekcie jest to dziś jeden z najtrudniejszych rynków dla nabywców finansujących zakup nieruchomości kredytem hipotecznym – przyznaje Paweł Jarząbek.

Przeczytaj również: Kredyt oddłużeniowy z komornikiem – czy to w ogóle możliwe?

Na tle innych miast bardziej zrównoważoną strukturę widać w Warszawie. W stolicy 35 proc. osób do 35. roku życia i 55 proc. w grupie 35+ deklaruje możliwość sfinansowania zakupu głównie ze środków własnych.

Relatywnie niewielkie różnice między grupami wiekowymi występują także we Wrocławiu i Poznaniu, gdzie luka wynosi około 18 punktów procentowych.

W sytuacji, gdy popyt koncentruje się na podobnych nieruchomościach, to właśnie dostęp do gotówki może decydować o finalizacji transakcji. Młodsi kupujący, opierający się na kredycie hipotecznym, coraz częściej konkurują na nierównych zasadach z osobami dysponującymi własnym kapitałem.