Nagrania o "rencie alkoholowej" podbijają internet. ZUS ostrzega

2 godzin temu

W mediach społecznościowych krążą nagrania, które sugerują, iż od 1 marca osoby uzależnione od alkoholu zaczną automatycznie otrzymywać 2 tys. zł miesięcznie "od państwa" z powodu alkoholizmu. Klipy mają setki tysięcy wyświetleń i są szeroko udostępnianie, ale ZUS ostrzega, iż nie ma czegoś takiego, jak "renta alkoholowa".

ZUS wyjaśnia zasady przyznawania renty z tytułu niezdolności do pracy

Taki przekaz wprowadza odbiorców w błąd. ZUS odniósł się do krążących w sieci informacji i wyjaśnił, na jakich zasadach przyznawana jest renta z tytułu niezdolności do pracy. Sam fakt uzależnienia nie stanowi podstawy do otrzymania świadczenia.

Czym w rzeczywistości jest tzw. renta alkoholowa?

Termin "renta alkoholowa" funkcjonuje w przestrzeni publicznej jako potoczne określenie renty z tytułu niezdolności do pracy, czyli świadczenia przyznawanego przez ZUS osobom, które z powodu chorób nie mogą pracować.

Nie jest to jednak odrębne świadczenie przeznaczone wyłącznie dla osób uzależnionych ani automatyczna forma wsparcia związana z samym alkoholizmem. O przyznaniu renty każdorazowo decyduje lekarz orzecznik ZUS po ocenie stanu zdrowia oraz jego wpływu na zdolność do pracy.

Za osobę niezdolną do pracy uznaje się kogoś, kto całkowicie lub częściowo utracił możliwość wykonywania pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu. Częściowa niezdolność do pracy oznacza utratę możliwości wykonywania pracy zgodnej z posiadanymi kwalifikacjami, natomiast całkowita - brak umiejętności wykonywania jakiejkolwiek pracy.

ZOBACZ: 100 proc. pensji na zwolnieniu lekarskim? W tych przypadkach Polacy mogą sporo zyskać

Prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje osobom, które spełnią łącznie określone przez organ rentowy warunki.

Po pierwsze, musi zostać uznana za osobę niezdolną do pracy.
Po drugie, musi posiadać wymagany okres składkowy i nieskładkowy, którego długość zależy od wieku, w jakim powstała niezdolność do pracy.
Po trzecie, niezdolność ta musi powstać w czasie trwania ubezpieczenia lub innych okresów wskazanych w przepisach, takich jak zatrudnienie, pobieranie zasiłku dla bezrobotnych czy świadczeń z ubezpieczenia społecznego, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od zakończenia tych okresów.

Warunek dotyczący momentu powstania niezdolności do pracy nie ma zastosowania wobec osób, które jednocześnie zostały uznane za całkowicie niezdolne do pracy, posiadają wymagany okres składkowy i nieskładkowy oraz legitymują się co najmniej 20-letnim stażem ubezpieczeniowym w przypadku kobiet lub 25-letnim w przypadku mężczyzn - wynika z informacji opublikowanych przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki społecznej na stronie rządowej.

ZUS zabrał głos w mediach w sprawie renty

Choć choroby spowodowane nadużywaniem alkoholu, mogą doprowadzić do powstania niezdolności do pracy, sam alkoholizm nie wystarczy do uzyskania świadczenia. Jak można przeczytać w komunikacie opublikowanym przez ZUS na platformie X:

"Nie ma renty alkoholowej tak, jak nie ma np. otyłościowej, cukrzycowej ani kardiologicznej. Jest renta z tytułu niezdolności do pracy. Lekarz ustala niezdolność do pracy na podstawie badania, wywiadu i dokumentacji medycznej, biorąc pod uwagę wiele różnych czynników łącznie: stan zdrowia, wiek, doświadczenie zawodowe, ogólny stan psychofizyczny, możliwość przekwalifikowania zawodowego i rehabilitacji, wykształcenie. Oprócz niezdolności do pracy trzeba też spełnić warunki związane ze stażem ubezpieczeniowym i momentem, w którym ta niezdolność powstała".

Ile wynosi renta z tytułu niezdolności do pracy?

Po waloryzacji świadczeń w 2026 roku najniższa kwota renty z tytułu niezdolności do pracy może wynieść:

1901,71 zł brutto miesięcznie dla osób całkowicie niezdolnych do pracy
1426,28 zł brutto dla osób częściowo niezdolnych do pracy

ZOBACZ: Staż pracy po nowemu. ZUS opublikował ważne informacje

Wysokość świadczenia wynika z ogólnych zasad rentowych i jest uzależniona od określonych czynników. Według informacji zamieszczonych na oficjalnej stronie ZUS-u wysokość renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy obliczana jest jako suma:

24 proc. kwoty bazowej
1,3 proc. podstawy wymiaru za każdy rok okresów składkowych
0,7 proc. podstawy wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych
0,7 proc. podstawy wymiaru za każdy rok brakujący do 25 lat stażu ubezpieczeniowego, liczony do momentu ukończenia 60. roku życia (tzw. staż hipotetyczny)

Z kolei renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy stanowi 75 proc. renty przysługującej osobie całkowicie niezdolnej do pracy.

Dlaczego w sieci tak łatwo o dezinformację?

W erze memów, krótkich filmików i szybkich udostępnień informacje często krążą w uproszczonej formie i bez pełnego kontekstu. Materiały publikowane w mediach społecznościowych mogą prowadzić do niejednoznacznych interpretacji zasad przyznawania świadczeń, zwłaszcza gdy złożone przepisy sprowadzane są do krótkich komunikatów lub haseł.

Powracające w sieci określenie "renta alkoholowa" bywa określane jako przykład tzw. ragebaitu, czyli treści zaprojektowanych w taki sposób, aby wzbudzać silne emocje i zachęcać do dalszego udostępniania. W praktyce tego typu materiały często funkcjonują w oderwaniu od oficjalnych wyjaśnień instytucji odpowiedzialnych za system świadczeń.

Dodatkowym źródłem nieporozumień jest fakt, iż potoczne sformułowanie "renta alkoholowa" pojawia się również w przestrzeni medialnej (m.in. artykuły lub poradniki), jako skrót myślowy odnoszący się do renty z tytułu niezdolności do pracy. W efekcie odbiorcom nie zawsze łatwo oddzielić informacje oparte na obowiązujących przepisach od uproszczonych interpretacji.