Nowe przepisy uderzą w hodowców świń. MRiRW odpowiada izbom rolniczym

Polscy producenci trzody chlewnej od lat działają pod silną presją kosztów, chorób zakaźnych, spadającej opłacalności i rosnących wymagań administracyjnych. Teraz do tej listy dochodzi kolejny temat: wdrożenie unijnej dyrektywy IED 2.0, która może objąć większą liczbę gospodarstw dodatkowymi obowiązkami środowiskowymi. Krajowa Rada Izb Rolniczych alarmuje, iż dla wielu hodowców może to oznaczać kolejne obciążenia.

Nowe przepisy uderzą w hodowców świń. MRiRW odpowiada izbom rolniczym

Izby rolnicze interweniują w sprawie IED 2.0

4 maja 2026 r. Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie prac nad rewizją Dyrektywy IED 2.0.

Samorząd rolniczy wskazał, iż proponowane rozwiązania mogą mieć istotny wpływ na funkcjonowanie gospodarstw utrzymujących trzodę chlewną. To sektor, który już dziś mierzy się z trudną sytuacją ekonomiczną, ASF, wahaniami cen żywca oraz wysokimi kosztami pasz, energii i inwestycji.

Więcej gospodarstw pod lupą przepisów środowiskowych

Największe obawy dotyczą rozszerzenia zakresu dyrektywy na większą liczbę gospodarstw. IED 2.0 zmienia podejście do kwalifikowania produkcji zwierzęcej. Zamiast prostego liczenia stanowisk wprowadzono przelicznik DJP, czyli dużych jednostek przeliczeniowych.

Dla hodowców oznacza to konieczność dokładniejszego monitorowania skali produkcji i ryzyka wejścia w bardziej wymagający reżim regulacyjny. W praktyce może to oznaczać dodatkowe formalności, wymogi środowiskowe i koszty dostosowania gospodarstw.

MRiRW: Polska zabiegała o złagodzenie przepisów

W odpowiedzi z 10 czerwca 2026 r. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi poinformowało, iż rozumie zagrożenia wynikające z rozszerzenia dyrektywy. Resort podkreślił, iż podczas unijnych negocjacji Polska aktywnie zabiegała o ograniczenie najbardziej dotkliwych propozycji Komisji Europejskiej.

Według MRiRW dzięki tym działaniom udało się znacząco podwyższyć progi, od których gospodarstwa będą obejmowane nowymi regulacjami. Ma to ograniczyć liczbę producentów wchodzących w zakres dyrektywy.

Produkcja ekologiczna i część gospodarstw wyłączone z przepisów

Ministerstwo przypomniało również, iż z zakresu dyrektywy wyłączono produkcję ekologiczną oraz gospodarstwa o obsadzie poniżej 2 DJP na hektar.

To ważne szczególnie dla mniejszych i bardziej ekstensywnych gospodarstw, które mogłyby nie udźwignąć dodatkowych wymagań administracyjnych. Resort zaznacza także, iż sektor bydła ostatecznie nie został objęty dyrektywą. Był to jeden z postulatów zgłaszanych przez Polskę podczas negocjacji.

Trwają prace nad wdrożeniem przepisów w Polsce

Obecnie IED 2.0 jest przygotowywana do wdrożenia do prawa krajowego. Prace prowadzone są w ramach projektu UC99.

To etap szczególnie istotny dla rolników, ponieważ od krajowych rozwiązań będzie zależało, jak nowe unijne przepisy zostaną zastosowane w praktyce. Dla gospodarstw najważniejsze będą szczegóły dotyczące progów, obowiązków, dokumentacji i ewentualnych uproszczeń.

Omnibus środowiskowy ma złagodzić obciążenia

Równolegle przygotowywany jest tzw. Omnibus środowiskowy. Ma on wprowadzić dodatkowe uproszczenia dla rolników i ograniczyć część obciążeń wynikających z nowych regulacji.

Jednym z zapowiadanych rozwiązań jest wyłączenie prosiąt nieodstawionych z kalkulacji DJP. Dla producentów świń może to mieć konkretne znaczenie, ponieważ zmniejszy liczbę zwierząt uwzględnianych przy obliczaniu skali produkcji na potrzeby przepisów.

Hodowcy czekają na szczegóły

Choć resort rolnictwa zapewnia, iż Polska zabiegała o złagodzenie przepisów, producenci trzody chlewnej przez cały czas czekają na konkretne krajowe rozwiązania. To one przesądzą, ile gospodarstw zostanie objętych nowymi obowiązkami i jakie koszty będą musieli ponieść hodowcy.

Dla sektora trzody chlewnej sprawa jest szczególnie wrażliwa. Przy niskiej opłacalności produkcji choćby dodatkowe wymogi administracyjne i inwestycyjne mogą przesądzać o dalszym funkcjonowaniu wielu gospodarstw. Dlatego rolnicy oczekują, iż wdrożenie IED 2.0 nie stanie się kolejnym ciosem w branżę, która już dziś walczy o utrzymanie produkcji.