Technologie cyfrowe zmieniają sposób, w jaki przedsiębiorstwa zarządzają wpływem na środowisko oraz cyberbezpieczeństwem. Sztuczna inteligencja (AI) oraz zaawansowana analiza danych pomagają monitorować emisje i automatyzować procesy. Jednocześnie rozwój tych rozwiązań rodzi istotne wyzwania związane ze śladem węglowym oraz zapotrzebowaniem na energię elektryczną.
fot. iStockW Polsce wykorzystanie sztucznej inteligencji w biznesie wciąż pozostaje na stosunkowo niskim poziomie. Z danych GUS wynika jednak, iż w 2025 roku technologie AI stosowało już 8,7% przedsiębiorstw. Mianowicie oznacza to wzrost w porównaniu do roku wcześniejszego, kiedy ten wskaźnik wynosił 5,9%. Firmy najczęściej wykorzystują te rozwiązania do automatyzacji procesów, wspomagania decyzji oraz analizy danych.
Praktyczne zastosowanie i korzyści operacyjne
Sztuczna inteligencja staje się skutecznym narzędziem do realizacji celów związanych ze środowiskiem i ładem korporacyjnym (ESG). Nowa technologia stwarza duże możliwości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Pozwala mierzyć, liczyć i tworzyć mechanizmy efektywności, których wcześniej nie można było kontrolować.
W warunkach przemysłowych algorytmy AI mogą być wykorzystywane do monitorowania emisji ciepła w budynkach lub emisji gazów cieplarnianych. Ponadto silniki sztucznej inteligencji wspierają obszar cyberbezpieczeństwa. Systemy te śledzą różnego rodzaju anomalie sieciowe, dzięki czemu skutecznie przeciwdziałają przejęciu urządzeń fabrycznych przez hakerów. Według danych organizacji OECD technologia ta może również optymalizować pracę sieci elektroenergetycznych, ograniczać zużycie surowców oraz wspierać integrację odnawialnych źródeł energii.
Wyzwanie energetyczne i ślad węglowy
Wdrażanie zaawansowanych algorytmów wiąże się jednak z bardzo dużym śladem węglowym. Nowe technologie wymagają ogromnych mocy obliczeniowych, co przekłada się na skokowy wzrost zużycia energii elektrycznej. Z raportu IEA „Energy and AI” wynika, iż centra danych zużyły w 2024 roku około 415 TWh prądu. Szacuje się, iż do końca dekady wartość ta może wzrosnąć ponad dwukrotnie, osiągając poziom choćby 945 TWh.
Dodatkowo centra danych wykorzystują znaczne ilości wody do chłodzenia infrastruktury serwerowej. Pojedyncze zapytania do zaawansowanych modeli wymagają wielokrotnie więcej energii niż tradycyjne wyszukiwanie informacji w internecie. Z tego powodu kluczowym wyzwaniem dla budowy wielkich centrów danych staje się zapewnienie im stałego dostępu do zielonej energii.
Regulacje prawne i nowe kompetencje liderów
Rozwój technologii wymusza wprowadzanie jasnych zasad odpowiedzialnego korzystania z systemów cyfrowych. Transparentne stosowanie AI powinno stawiać człowieka w centrum i traktować technologię jako służebną wobec jego działalności.
Wdrażanie sztucznej inteligencji wiąże się także z nowymi obowiązkami prawnymi:
- Przepisy AI Act: Od 2 lutego 2025 roku w Unii Europejskiej obowiązują pierwsze regulacje tego aktu prawnego. Zakazują one najbardziej ryzykownych zastosowań sztucznej inteligencji. Wymagają również zapewnienia odpowiednich kompetencji od osób korzystających z takich systemów. Kolejne przepisy będą wdrażane etapowo do 2027 roku.
- Nowe kompetencje w przemyśle: Szybka transformacja cyfrowa sprawia, iż menedżerowie potrzebują nowych umiejętności. W zakresie nowoczesnego zarządzania najważniejsze stają się kompetencje analityczne oraz techniczne wykształcenie inżynieryjne. Pozwala ono adekwatnie oceniać wyzwania techniczne.
Rosnące zainteresowanie tą tematyką potwierdzają twarde dane. W raporcie „Odpowiedzialny biznes w Polsce 2025. Dobre praktyki” zaprezentowano aż 932 działania realizowane przez 263 firmy. Coraz większa część tych projektów dotyczy bezpośrednio cyfryzacji oraz cyberbezpieczeństwa.
