1 godzina temu
Rozwój sztucznej inteligencji coraz silniej wpływa na energetykę, medycynę, robotykę i przemysł kosmiczny, tworząc zależności, które w najbliższych latach mogą zmienić kierunki inwestycji i strukturę całych sektorów gospodarki.
IEEE, największa na świecie organizacja zrzeszająca specjalistów z dziedziny technologii i inżynierii, opublikowała raport Technology Megatrends 2030, identyfikujący pięć obszarów o największym potencjale transformacyjnym. Opracowanie powstało na podstawie ocen ekspertów z 38 krajów, którzy przeanalizowali 30 rozwijających się technologii pod kątem dojrzałości, prawdopodobieństwa sukcesu, wpływu społecznego i perspektyw komercjalizacji.
Główny wniosek raportu wykracza poza popularne prognozy dotyczące AI. Tempo rozwoju technologii będzie coraz bardziej zależeć od powiązań między poszczególnymi sektorami. Postęp w jednym obszarze może przyspieszać innowacje w kolejnym, ale równie łatwo napotykać ograniczenia infrastrukturalne, finansowe lub regulacyjne.
AI staje się częścią infrastruktury gospodarczej
Sztuczna inteligencja przestaje być odrębną kategorią technologiczną. Coraz częściej stanowi podstawę nowych produktów, procesów przemysłowych i usług, a jej zastosowania wychodzą daleko poza generowanie treści czy analizę danych.
Eksperci IEEE przewidują, iż w ciągu dwóch do trzech lat istotnie zmieni się sposób komunikacji człowieka z systemami AI. Interfejsy tekstowe będą stopniowo ustępować rozwiązaniom opartym na głosie, obrazie i interakcji w czasie rzeczywistym.
Rosnące możliwości modeli zwiększają jednak znaczenie bezpieczeństwa, wiarygodności wyników oraz kontroli nad autonomicznymi systemami. Równolegle zmienia się rynek pracy. Automatyzacja części zadań będzie zwiększać zapotrzebowanie na kompetencje pozwalające projektować, nadzorować i integrować rozwiązania AI z procesami gospodarczymi.
Energetyka wyznaczy granice rozwoju AI
Jedną z najważniejszych zależności wskazanych w raporcie jest rosnące zapotrzebowanie na energię. Rozbudowa infrastruktury obliczeniowej postępuje szybciej niż rozwój sieci elektroenergetycznych, co może ograniczać tempo kolejnych inwestycji.
Według aktualnych prognoz Międzynarodowej Agencji Energetycznej zużycie energii elektrycznej przez centra danych wzrośnie z 485 TWh w 2025 roku do około 950 TWh w 2030 roku, osiągając blisko 3 proc. światowego zapotrzebowania.
Poprawa efektywności procesorów nie gwarantuje ograniczenia łącznego zużycia energii. Spadający koszt obliczeń sprzyja bowiem rozwojowi nowych, bardziej wymagających zastosowań.
W rezultacie dostęp do energii, możliwości przyłączeniowe i magazynowanie stają się równie istotnymi czynnikami konkurencyjności infrastruktury cyfrowej jak wydajność sprzętu. To także szansa dla dostawców technologii energetycznych i operatorów sieci.
Medycyna spersonalizowana z największym potencjałem
Spośród 30 analizowanych technologii najwyższą ocenę wpływu na życie człowieka otrzymała medycyna spersonalizowana, uzyskując 4,93 punktu na 5 możliwych.
Połączenie AI, analizy danych biologicznych i inżynierii genetycznej może przyspieszyć diagnostykę oraz rozwój terapii dopasowanych do indywidualnych cech pacjenta. Eksperci przewidują szersze wykorzystanie wczesnej diagnostyki i terapii genowych przed końcem dekady.
Perspektywy komercjalizacji pozostają jednak uzależnione od skuteczności klinicznej, procedur dopuszczania nowych terapii oraz kosztów leczenia. Potencjał technologiczny nie przekłada się automatycznie na powszechną dostępność usług medycznych.
Robotyka wychodzi poza fabryki
Czwarty megatrend, określany jako physical AI, obejmuje roboty i autonomiczne maszyny zdolne do analizowania otoczenia oraz podejmowania działań w świecie fizycznym.
Rozwój czujników, systemów wizyjnych i modeli AI pozwala stopniowo rozszerzać automatyzację na środowiska trudniejsze do przewidzenia niż tradycyjne linie produkcyjne. IEEE zakłada, iż w perspektywie dwóch do pięciu lat postęp technologii haptycznych umożliwi robotom dokładniejsze rozpoznawanie dotyku i regulowanie siły chwytu.
Może to zwiększyć zakres zastosowań robotyki w logistyce, produkcji i usługach. Skala wdrożeń będzie jednak zależeć od niezawodności, bezpieczeństwa oraz kosztów integracji z istniejącą infrastrukturą.
Kosmos staje się kolejnym rynkiem infrastrukturalnym
Piąty obszar obejmuje komunikację satelitarną, technologie wynoszenia ładunków, produkcję na orbicie i nowe zastosowania infrastruktury kosmicznej.
Eksperci wskazują między innymi na potencjał tańszych rakiet wielokrotnego użytku, produkcji komponentów w przestrzeni kosmicznej oraz komercyjnych usług usuwania śmieci orbitalnych.
W porównaniu z AI sektor ten pozostaje mniej dojrzały pod względem części zastosowań. Jego rozwój może jednak zwiększać znaczenie infrastruktury satelitarnej dla telekomunikacji, bezpieczeństwa i globalnych łańcuchów dostaw.
Technologia coraz bardziej zależy od otoczenia
Raport IEEE pokazuje, iż kolejne lata będą okresem rosnących współzależności między technologią a zasobami niezbędnymi do jej funkcjonowania.
Rozwój AI wymaga energii i infrastruktury obliczeniowej, robotyka potrzebuje niezawodnych systemów decyzyjnych, a postęp medycyny zależy zarówno od możliwości analitycznych, jak i regulacji oraz finansowania.
W tym układzie przewaga konkurencyjna może coraz rzadziej wynikać z dostępu do pojedynczej innowacji. Większe znaczenie zyska zdolność łączenia technologii, infrastruktury i kompetencji w rozwiązania, które można wdrażać na dużą skalę.
Prognozy IEEE pozostają oceną ekspercką, a nie gwarantowanym scenariuszem. Ich najważniejsza obserwacja wydaje się jednak dobrze osadzona w obecnych realiach: tempo innowacji coraz częściej wyznaczają możliwości całego systemu gospodarczego, a nie wyłącznie postęp technologiczny.
