Od tygodnia ceny zbóż na giełdach spadają, ale krajowe cenniki fizyczne wykazują ogromną odporność na globalne przeceny. Choć na światowych rynkach terminowych narasta przedżniwna nerwowość, a wtorkowe popołudnie na paryskim MATIF przyniosło gwałtowne tąpnięcie. Jednak bieżące cenniki wiodących dystrybutorów (takich jak Agrolok) obnażają fascynujący paradoks: krajowy popyt wciąż desperacko broni poziomów cenowych przed giełdową lawiną. Pytanie brzmi – jak długo jeszcze polski rynek fizyczny zdoła iść pod prąd?

Wtorkowe, popołudniowe notowania na giełdach terminowych przyniosły lodowaty prysznic i pogłębienie dramatycznych spadków. Na paryskim MATIF kapitulacja popytu stała się faktem. najważniejszy kontrakt na pszenicę konsumpcyjną (Milling Wheat, MLU26) runął w dół do poziomu 203,25–203,50 EUR/t, notując bolesną stratę przekraczającą 1,5%. Na wykresach uformowała się potężna, czerwona świeca, która bezlitośnie łamie dotychczasowe minima. W tym samym czasie kontrakt na kukurydzę (XBX26) osunął się o kolejne -3,50 EUR/t (-1,65%), zatrzymując się na poziomie 209,00 EUR/t, a rzepak spadł do 526,50 EUR/t. Inwestorzy masowo uciekają z pozycji, reagując na nadchodzące zbiory na południu Europy.

Kraj kontra MATIF: Starcie bieżących cenników z giełdową lawiną

Aby precyzyjnie ocenić, czy globalny krach uderzył już w polskie podwórko, należy odłożyć na bok opóźnione raporty urzędowe i spojrzeć na najświeższe, codzienne wykresy cen fizycznych. Zderzenie wtorkowego tąpnięcia na MATIF z aktualnymi cennikami operacyjnymi firmy Agrolok doskonale obrazuje siłę krajowego rynku, ale i pierwsze sygnały ostrzegawcze.

Wykresy cen krajowych pokazują, iż polski rynek fizyczny od połowy kwietnia poruszał się w spektakularnym, pnącym się pod kątem 45 stopni trendzie wzrostowym. Średnia cena pszenicy konsumpcyjnej w kraju, po osiągnięciu majowych maksimów, wciąż utrzymuje się na bardzo wysokim, stabilnym poziomie w okolicach 810–830 zł/t. Z kolei na wykresie kukurydzy widać potężne, majowe wybicie cenowe (szczególnie na południu Polski), które wywindowało stawki za sucho ziarno w rejon 840–870 zł/t, a w maksymalnych ofertach handlowych choćby do 920 zł/t.

Choć linie cenowe na przełomie maja i czerwca zaczynają delikatnie spłaszczać swój dotychczasowy rajd, krajowy rynek fizyczny wciąż twardo broni wypracowanych stawek, odmawiając gwałtownego pójścia w ślady pikującego Paryża (jak długo?).

Z kolei dane cenowe PHU START (porty) wyznaczały dotychczasowy cenowy „sufit” dla krajowego rynku. Warto jednak wyraźnie zaznaczyć, iż stawki te pochodziły jeszcze z poniedziałku (1 czerwca) i odzwierciedlały sytuację sprzed wtorkowej fali giełdowych przecen, a ich realną dostępność dla rolników z głębi kraju wciąż mocno limitują koszty logistyki i transportu lądowego.

Co mówi historia? (Raport krajowy MRiRW)

Potwierdzeniem tego, z jak wysokiego pułapu startujemy do obecnej giełdowej próby sił, są opublikowane dane transakcyjne Ministerstwa Rolnictwa (MRiRW) za tydzień kończący się 24 maja. Pokazują one kondycję rynku tuż przed najnowszą falą giełdowych spadków:

• Pszenica konsumpcyjna: Średnia cena zakupu wynosiła 816 zł/t (wzrost o 1,2% tydzień do tygodnia), przy stawkach maksymalnych sięgających 849 zł/t.
• Kukurydza sucha: Średnia wycena skoczyła aż o 2,5%, osiągając poziom 856 zł/t, z ceną maksymalną w tamtym okresie na poziomie 902 zł/t.
• Struktura zakupów: Wyraźny skok udziału kukurydzy suchej w przedsiębiorstwach (do 17,3%) dobitnie potwierdził, iż przetwórcy musieli intensywnie szukać surowca, którego w magazynach zaczyna brakować.

Analiza perspektyw: Ostatnie okienko przed nadejściem nowego sezonu?

Choć bieżące wykresy krajowe chwilowo wykazują niesamowitą autonomię, analitycy zalecają chłodną kalkulację. W obliczu tak głębokiego tąpnięcia na giełdzie MATIF (spadek pszenicy poniżej 204 EUR/t), krajowe stawki fizyczne nie będą mogły trwać w nieskończoność w całkowitym oderwaniu od sytuacji na kontynencie. Lawina z Paryża w końcu zacznie wywierać presję na porty i cenniki krajowych firm skupowych.

Do pełni polskich żniw pozostało około półtora miesiąca, ale na południu Europy kombajny już ruszają w pola. Pierwsze nowe ziarno lada moment dotrze do nas ze Słowacji, a tuż za nim ruszy fala zbiorów w całym regionie. Każda akcja żniwna oznacza automatyczne zasilenie przetwórców świeżym surowcem, co tradycyjnie odwraca rynkowe trendy i wywołuje silną presję na obniżki stawek. Warto też pamiętać o globalnym kontekście: mimo prognoz o nieco niższych zbiorach w skali globu, w ujęciu historycznym i tak mówimy o drugim najwyższym wyniku w historii światowego rolnictwa. Towaru na rynku globalnym po prostu nie zabraknie.

Wyczerpywanie się potencjału do dalszych wzrostów dla poszczególnych gatunków rysuje się następująco:

• Pszenica: Przestrzeń do dalszego windowania stawek w kraju w zasadzie się zamknęła. Najbliższe dni przyniosą przejście rynku w tryb wyczekiwania – podmioty skupowe na styku sezonów nie będą ryzykować zakupów pod prąd giełdowej lawinie.
• Zboża paszowe i jęczmień: Ziarno paszowe gwałtownie zniknie z ofert handlowych, ustępując miejsca przygotowaniom do nowego sezonu. Z kolei jęczmień, jako pierwsze zbierane w kraju zboże, bezpośrednio przed wjazdem kombajnów w pola odnotuje sezonowy spadek wycen.
• Kukurydza: Jej notowania mogą charakteryzować się największą odpornością na spadki ze względu na drastyczny, fizyczny brak towaru w kraju. Jednak historia uczy, iż choćby mocno wyśrubowane ceny kukurydzy tracą swój impet w momencie, gdy rusza zbiór zbóż podstawowych.

Podsumowanie: Optymalny moment na czyszczenie magazynów?

Obecna sytuacja na rynku krajowym to rzadki, wręcz unikalny moment, w którym lokalny popyt i fizyczny brak towaru w kraju – odzwierciedlone w stabilnych wykresach Agroloku – wciąż osłaniają sprzedających przed drastycznymi spadkami z giełdy MATIF. Ten silny opór ma jednak swój bliski i nieuchronny termin ważności. Przetrzymywanie starego surowca w nieskończoność w obliczu pękających barier na giełdach światowych niesie ze sobą ogromne ryzyko bolesnej straty. Wszystko wskazuje na to, iż nadchodzące dni przyniosą ostatni, najlepszy moment na sfinalizowanie transakcji i bezpieczne upłynnienie zapasów po wciąż bardzo wysokich cenach krajowych.