Płatności PS WPR 2023–2027. Te dokumenty trzeba złożyć do 31 lipca

Rolnicy korzystający z płatności dobrostanowej, ekologicznej oraz rolno-środowiskowo-klimatycznej mają coraz mniej czasu w dopełnienie obowiązków wobec ARiMR. Termin mija 31 lipca 2026 r. Brak wymaganych dokumentów lub informacji może utrudnić rozpatrzenie wniosku i rozliczenie płatności.

Płatności PS WPR 2023–2027. Te dokumenty trzeba złożyć do 31 lipca

Zakres obowiązków zależy od wybranej interwencji, wariantu i rodzaju prowadzonej produkcji. Inne dokumenty muszą przygotować hodowcy realizujący ekoschemat Dobrostan zwierząt, inne gospodarstwa ekologiczne, a jeszcze inne beneficjenci zobowiązań rolno-środowiskowo-klimatycznych.

Dobrostan zwierząt. Trzeba sprawdzić dane bydła

Rolnicy realizujący wybrane warianty dobrostanowe dotyczące bydła muszą upewnić się, iż w komputerowej bazie danych został prawidłowo zgłoszony typ użytkowy zwierzęcia.

W przypadku krów mlecznych i krów mamek należy wskazać odpowiednio typ:

• mleczny,
• mięsny,
• kombinowany o kierunku mlecznym albo mięsnym.

Przy wariancie Dobrostan opasów konieczne jest zgłoszenie przeznaczenia bydła do opasu, np. jako bydło mleczne do opasu, mięsne do opasu albo po prostu do opasu.

Jeżeli zwierzę zostanie objęte wymogami wariantu już w trakcie jego realizacji, np. po przybyciu do gospodarstwa lub osiągnięciu określonego wieku, zgłoszenia trzeba dokonać w ciągu 7 dni.

Plan poprawy dobrostanu albo oświadczenie o braku zmian

Do 31 lipca część hodowców musi również złożyć w ARiMR plan poprawy dobrostanu zwierząt. Dokument powinien zostać sporządzony przy udziale doradcy rolniczego.

Obowiązek dotyczy m.in. wariantów związanych z dobrostanem:

• loch i tuczników,
• owiec,
• kur niosek, brojlerów i indyków,
• koni,
• kóz.

Plan jest także wymagany przy praktykach zwiększających powierzchnię bytową co najmniej o 20 lub 50 proc. w wybranych wariantach dotyczących bydła.

Rolnik, który w 2026 r. realizuje ten sam wariant lub praktykę co rok wcześniej i korzysta z wcześniej sporządzonego planu, może zamiast nowego dokumentu złożyć oświadczenie o braku zmian. Dotyczy to gospodarstw, które otrzymały płatność dobrostanową za 2025 r. i przez cały czas realizują te same zobowiązania.

Nie każdy rolnik ekologiczny musi składać plan dobrostanowy

Przewidziano także wyjątki. Obowiązek sporządzenia planu poprawy dobrostanu albo oświadczenia o braku zmian nie dotyczy części rolników ekologicznych realizujących wskazane praktyki i warianty.

Wyłączenia obejmują również gospodarstwa uczestniczące w systemach QAFP – Kulinarne mięso wieprzowe lub TAQ, o ile realizują praktykę zwiększenia powierzchni bytowej co najmniej o 20 proc. dla loch lub tuczników.

Ściółkę trzeba udokumentować zdjęciem geotagowanym

Rolnicy realizujący praktykę utrzymywania zwierząt na ściółce powinni złożyć w ARiMR zdjęcie geotagowane potwierdzające spełnienie wymogu.

Dotyczy to wariantów:

• Dobrostan loch,
• Dobrostan tuczników,
• Dobrostan krów mlecznych,
• Dobrostan krów mamek utrzymywanych w pomieszczeniach lub budynkach,
• Dobrostan opasów.

Alternatywnie rolnik może złożyć oświadczenie o zapewnieniu zwierzętom utrzymywania na ściółce, ale dopiero w terminie od 15 do 21 marca 2027 r.

Rolnictwo ekologiczne. Ważne informacje o sadach i uprawach jagodowych

W przypadku zobowiązań ekologicznych podjętych w 2026 r. część rolników musi przekazać do ARiMR oświadczenie zawierające:

• rodzaj uprawianej rośliny,
• datę jej nasadzenia,
• rodzaj podkładki.

Obowiązek dotyczy gospodarstw realizujących m.in. pakiety obejmujące podstawowe uprawy sadownicze, uprawy jagodowe, ekstensywne uprawy sadownicze oraz małe gospodarstwa z uprawami ekologicznymi.

Podobne oświadczenie może być wymagane także przy zobowiązaniach rozpoczętych w latach 2023–2025, o ile w 2026 r. rolnik:

• zmienia rodzaj uprawy,
• rozpoczyna realizację innego pakietu,
• przenosi uprawę w inne miejsce,
• wprowadza sad, plantację jagodową lub inną uprawę na gruncie wcześniej objętym innym zobowiązaniem.

Dotyczy to szczególnie zmian między uprawami na gruntach ornych, sadowniczymi, jagodowymi i trwałymi użytkami zielonymi.

Mniej dokumentów dla gospodarstw ekologicznych

Od 2026 r. zniesiono obowiązek sporządzania i posiadania planu działalności ekologicznej.

Rolnicy realizujący interwencję Rolnictwo ekologiczne nie muszą już przekazywać do biur powiatowych ARiMR kopii wybranych stron tego planu. Oznacza to ograniczenie części formalności i uproszczenie obsługi zobowiązań ekologicznych.

Zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatyczne. Potrzebny plan działalności

Rolnicy, którzy podjęli zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatyczne w 2026 r., muszą co do zasady sporządzić plan działalności rolnośrodowiskowej.

Plan przygotowuje się przy udziale doradcy rolnośrodowiskowego, a w przypadku ochrony cennych siedlisk i zagrożonych gatunków również eksperta przyrodniczego.

Obowiązek nie dotyczy interwencji:

• Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie,
• Ochrona torfowisk i obszarów podmokłych na gruntach użytkowanych rolniczo.

Do ARiMR trzeba przekazać wybrane strony planu

Beneficjenci powinni złożyć kopie tych stron planu, na których znajdują się m.in.:

• dane rolnika, doradcy i eksperta,
• wykaz działek rolnych i przyrodniczych,
• realizowane interwencje i warianty,
• lata realizacji zobowiązań,
• oświadczenia doradcy lub eksperta,
• doprecyzowane wymogi zobowiązania.

Obowiązek może dotyczyć także rolników, którzy rozpoczęli zobowiązanie w poprzednich latach, ale w 2026 r. dokonali zmian w planie, np. dodali nowe zobowiązanie.

Dodatkowe dokumenty przy siedliskach i rzadkich odmianach

W określonych przypadkach do ARiMR trzeba przekazać także:

• kopię pisemnego potwierdzenia regionalnego dyrektora ochrony środowiska,
• dokument zakupu kwalifikowanego materiału siewnego albo materiału kategorii standard,
• kopię protokołu przekazania materiału siewnego przez bank genów.

Dokument zakupu materiału siewnego jest wymagany m.in. przy wariancie Uprawa rzadkich gatunków lub odmian roślin oraz przy Ogródkach bioróżnorodności. Składa się go w roku rozpoczęcia uprawy danej odmiany oraz w czwartym roku jej uprawy, z wyjątkiem bylin.

Termin jest jeden, ale dokumenty różne

Data 31 lipca 2026 r. dotyczy wielu grup beneficjentów, jednak zakres wymaganych dokumentów nie jest taki sam dla wszystkich gospodarstwa. Rolnik powinien sprawdzić przede wszystkim:

• z jakiej płatności korzysta,
• jaki wariant lub pakiet realizuje,
• kiedy rozpoczął zobowiązanie,
• czy w 2026 r. zmienił uprawę, wariant lub powierzchnię,
• czy posiada aktualny plan lub może złożyć oświadczenie o braku zmian.

Najbezpieczniej nie odkładać formalności na ostatnie dni. W przypadku wątpliwości warto zweryfikować wymagania w biurze powiatowym ARiMR lub u doradcy, który przygotowywał plan dobrostanowy albo rolnośrodowiskowy.